Basiscontract arbodienstverlening heeft u het al geregeld?

Wat zijn de gevolgen voor uw organisatie?

Alle informatie voor u op een rij!

Om medewerkers en werkgevers meer te betrekken bij de arbodienstverlening, gaat de Arbeidsomstandighedenwet per 1 juli 2017 veranderen. Er moet meer aandacht zijn voor preventie op het werk en er moet een goede samenwerking zijn tussen de reguliere gezondheidszorg en de bedrijfsgezondheidszorg. De wijziging van de Arbowet heeft onder meer gevolgen voor de rol en samenwerking met de bedrijfsarts, maar ook de inspanningen die u als organisatie moet leveren om beroepsziekten te voorkomen.

Op 22 december 2015 stuurde minister Asscher van SZW het wetsvoorstel voor wijziging van de Arbowet naar de Tweede Kamer. In dit voorstel staan een aantal speerpunten:

  • Versterking van de positie van de preventiemedewerker en samenwerking met de arbodienstverleners;
  • Verduidelijken van de adviserende rol van de bedrijfsarts bij verzuimbegeleiding;
  • Het kunnen consulteren van de bedrijfsarts door de werknemer;
  • Een basiscontract voor de arbodienstverlening;
  • Ruimte voor professionele beroepsuitoefening door bedrijfsarts en andere arbodienstverleners met taken uit de arboregelgeving;
  • Meer mogelijkheden voor handhaving en toezicht op bovenstaande onderwerpen.

Versterking van de positie van de preventiemedewerker en samenwerking met arbodienstverleners

De positie van de preventiemedewerker moet steviger zijn verankerd in de organisatie. Om meer draagvlak te creëren voor de preventiemedewerker, krijgt de OR instemmingsrecht over de persoon die de rol van preventiemedewerker gaat uitvoeren en zijn positie in de organisatie.

Hiermee is de ondernemingsraad straks medeverantwoordelijk voor het functioneren van de preventiemedewerker. Op dit moment heeft de OR al instemmingsrecht over het takenpakket van de preventiemedewerker. De preventiemedewerker heeft vaak ook een belangrijkere rol in het contact met arbodienstverleners. Om deze rol te verstevigen, komt straks in de wet te staan dat de preventiemedewerker, de werkgever en arbodienstverleners hun activiteiten goed op elkaar moeten afstemmen.

Adviserende rol van de bedrijfsarts bij verzuimbegeleiding verduidelijken

In de wet komt straks expliciet te staan dat de rol van de bedrijfsarts bij verzuimbegeleiding alleen adviserend is. Op dit moment komt het nog regelmatig voor dat een werkgever de verzuimbegeleiding geheel aan de bedrijfsarts overlaat. Er bestaat dan een risico dat de arbodienst meer oog heeft voor de belangen van de werkgever. In de media is de afgelopen jaren ook veel aandacht geweest voor het onder druk komen te staan van de onafhankelijkheid van de bedrijfsarts. Het verduidelijken van de adviserende rol moet eraan bijdragen dat de onafhankelijkheid van de bedrijfsarts weer wordt gewaarborgd.

De vrije toegang geldt wel alleen voor de diensten van de bedrijfsarts en niet voor de diensten van andere arbodeskundigen.

Doeltreffende toegang tot de bedrijfsarts voor consultatie

Werknemers moeten de mogelijkheid hebben de bedrijfsarts te consulteren voordat gezondheidsklachten leiden tot verzuim. Op dit moment zijn werkgevers al verplicht om samen te werken met een bedrijfsarts met betrekking tot de verzuimbegeleiding en re-integratie van werknemers. Straks moeten werknemers ook preventief en op eigen initiatief gebruik kunnen maken van het advies van de bedrijfsarts. De werkgever moet iedere werknemer van deze mogelijkheid op de hoogte stellen en er mogen geen drempels zijn met betrekking tot de plaats en het tijdstip van het consult bij de bedrijfsarts. Bovendien mag de bedrijfsarts de werkgever niet op de hoogte stellen van het consult als de werknemer dit niet wil.

Basiscontract arbodienstverlening

Er komen minimumeisen aan het contract tussen arbodienstverleners en werkgevers. Hierin moeten onder meer de taken komen te staan waarbij de werkgever zich in elk geval moet laten ondersteunen door een arbodienstverlener. Denk aan het toetsen van de risico-inventarisatie en -evaluatie (RI&E), deskundige begeleiding bij ziekte, het aanbieden van een (periodiek) arbeidsgezondheidskundig onderzoek en (indien relevant) het verrichten van wettelijk verplichte aanstellingskeuringen en de nieuwe wettelijke taak van het bieden van doeltreffende toegang tot de bedrijfsarts voor consultatie. Ook moet in het contract de eis komen te staan dat arbodienstverleners hun werk op professionele wijze kunnen uitvoeren.

Er komen vijf specifieke rechten of verplichtingen voor de bedrijfsarts die hem helpen bij de uitoefening van zijn beroep en die ook in het basiscontract met de arbodienstverlener aan bod moeten komen:

  • de bedrijfsarts moet de mogelijkheid hebben om iedere werkplek te bezoeken;
  • werknemers hebben recht om het oordeel van een bedrijfsarts te laten voorzien van een second opinion door een andere bedrijfsarts. Dit is iets anders dan het deskundigenoordeel van UWV (zie kader ‘Verschil deskundigenoordeel UWV en second opinion’);
  • de bedrijfsarts moet een klachtenprocedure hebben en hier bij het aangaan van een contract al duidelijkheid over geven;
  • de bedrijfsarts heeft recht op overleg met de ondernemingsraad en de preventiemedewerker om zo meer betrokken te raken bij het bedrijfsbeleid voor gezond en veilig werken;
  • de bedrijfsarts heeft een verantwoordelijkheid voor het opsporen, onderkennen, diagnosticeren en melden van beroepsziekten. 

Handhaving en toezicht

Inspectie SZW krijgt meer mogelijkheden voor handhaving. Als een werkgever geen contract heeft met een bedrijfsarts of arbodienst, krijgt de werkgever direct een boete. Heeft de werkgever wel een gecertificeerd contract met een bedrijfsarts of arbodienst, maar voldoet deze nog niet aan de eisen, dan kan de Inspectie SZW een waarschuwing geven of een eis tot naleving instellen. Voldoet een contract met de bedrijfsarts of arbodienst niet aan de eisen die hierboven beschreven zijn, dan heeft een organisatie nog even de tijd om dit aan te passen. Er geldt voor deze maatregel namelijk een overgangsrecht van een jaar. Pas in 2018 moeten alle contracten aan de nieuwe eisen voldoen. Uiteraard voldoen alle contracten van De Bedrijfspoli aan de nieuwe wetgeving.

Bent u er al klaar voor?

De Bedrijfspoli voldoet al jaren aan de nieuwe wetgeving, omdat de focus vanaf de opstart van de organisatie al heeft gelegen op preventieve dienstverlening en de onafhankelijke rol van de bedrijfsarts. Naar onze mening zijn deze eisen in de wet ook noodzakelijk om als arbodienstverlener je werk goed en zorgvuldig uit te kunnen voeren.